BAĞLANMA TEORİSİ VE 1 NİSAN - Halimiz
TONI MORRISON’UN KADINLARI
7 Mart 2019
APTAL-AKILLI-SAF
7 Mart 2019

Psikolojide “Bağlanma Teorisi” diye bilinen kavram, kişinin yakın çevresindeki insanlara bağlılık hissi duyma ve onların yanında güvende hissetmesi için kullanılır. İnsanlar doğduğu andan itibaren hayatla yüzleşmeye, yeni zorluklar keşfetmeye başlar. Başa çıkamayacakları kadar büyük bir zorlukla karşılaştıklarında yardım aldıkları, yanlarında görmek istedikleri ilk kişiler aile bireyleridir. Bu psikoloji seçmen ile siyasetçi arasında da aynı şekilde vuku bulur. İnsanlar hangi düşüncelere, hangi statüye sahip olursa olsun panik veya yıkım anında kendine en yakın olana, en güven verene doğru koşar. Bu sebeple güçlü liderler zor zamanların kazananıdırlar. Aynı zamanda bu güçlü liderler, insanların kendilerine bağlı kalmaya devam edeceği ortamların sürekliliğini korumasını sağlarlar. Eğer bu ortam gerçekten yoksa da, hayali bir kriz ortamı oluştururlar.

Donald Trump’ın ABD Başkanı olarak seçilmesinin sırlarından biri de budur. Bugün Modi’nin “Modi Düşmanlığı yapanlar aslında Hindistan düşmanlığı yapıyor” demesinin altında da bu gerçekler yatmaktadır. Halk korkar. Korkarsa da bir kurtarıcı arar. O kurtarıcı hiç şüphesiz ki en güçlü durandır. “Siyasi doğruluk”, “Demokratlık”, “Entellektüellik”, “Dürüstlük”, kriz anlarında işlemez. En sert konuşan, karşı tarafı en çok suçlayan, en güçlü gözüken lider kriz anının kazananı olur.

Demirel meydanlarda “millet sert söz istiyor” derken, Celal Bayar “artık tenkit zamanı geçti, artık tenkil zamanıdır” sözlerini kullanırken, ve Ecevit suikast ihbarına rağmen meydanlara çıkıp binlerce insanı selamlarken bu psikolojinin farkındalardı.

Yerel seçimler için durum biraz daha farklı olabilir. Ancak genel anlamda nezaket peşinde koşan ve meydan okumayı bilmeyen siyasi parti genel başkanlarının, Türkiye’nin son 30 yıldaki en güçlü liderine kafa tutabilmesi imkansızdır.

Moghaddam’a göre güçlü liderlerin kıskacından çıkabilmenin iki yolu vardır; ya durmadan eleştirme ya da başarısızlık anını bekleme. Güçlü liderin başarısızlık anında dahi o sizi, sizin onu eleştirdiğinizden daha çok eleştiriyorsa iki fırsat da kaçırılmış demektir.

Türkiye’de yerel seçimlerin nasıl sonuçlanacağı belirsizdir. Ancak muhalif olan sosyal medya kullanıcılarından bazılarının sonuca göre ya Atatürk’ün “Türk Milleti Zekidir”, ya da Aziz Nesin’in “Türk Milleti Aptaldır” sözünü bol bol kullanacaklarından şüpheniz olmasın. Bu iki sözden birini 31 Mart gecesi bol bol okuyacaksınız.

FAKAT… Eğer Erdoğan faktörü ekonomik sorunlara rağmen yerel seçimlerde de Cumhur İttifakı’na başarı yaşatırsa sorumlusu millet değil, güçsüz görünümdeki muhalefettir. Çünkü özellikle sağ seçmen başta olmak üzere Türk milletinin büyük çoğunluğu ekonominin gidişatına göre oy kullanır. Eğer muhalefet ekonomik sorunlara rağmen önemli büyükşehirleri kazanmayı başaramazsa, 1 Nisan günü Aziz Nesin’in kulakları çınlatılacaktır.

Peki, 1 Nisan günü aklınıza durmadan Aziz Nesin geliyorsa ne yapmalısınız?

Bu konuda muhalif seçmene önerilecek en iyi şey; Amerikalı psikologların Demokratlara, Trump seçildikten sonra verdiği tavsiyeleri kendiniz için uygulamaktır. Bir süre gazete, sosyal medya, tartışma programları gibi şeylerden uzak durup,  sizin gibi düşünmeyenlerle asla tartışmaya girmemek. Bu psikolojik olarak iki taraf için de en doğrusudur.

1 Nisan günü aklınıza Atatürk’ün “Türk milleti zekidir” sözü geliyorsa…

Yenilen rakip incitilmemeli, küçük düşürülmemelidir. Her seçim kaybettiğinizde size nasıl muamele gösterildiğini ve daha fazla mücadele etmek için nasıl örselendiğinizi hatırlayın ve unutmayın; bu millet, sonuç istemediğiniz gibi olduğunda da zekidir. O gecenin zeki olmayanları, yıllardır güçlü bir görüntü veremeyen, dik duramayan ve sesini kendine bile duyuramayan liderler olacaktır.

 

mm

Polat Üründül

Polat Üründül Bilkent Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümünden mezun oldu. Portsmouth Üniversitesi’nde Uluslararası İlişkiler ve Avrupa Çalışmaları üzerine yüksek lisans yaptı. Hala Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde doktora çalışmasına devam etmektedir. Twitter.com/polaturundul polat@polaturundul.com

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

error: Üzgünüz. Bu içerik kopyalanamaz!!